نرخ بیکاری تابستان ۱۳۹۴، ۱۰٫۹ درصد است.

به گزارش مرکز آمار ایران، نتایج طرح آمارگیری نیروی کار تابستان ۱۳۹۴ منتشر شد. بررسی نرخ بیکاری افراد ۱۰ ساله و بیشتر نشان می‌دهد که ۱۰٫۹ درصد از جمعیت فعال (شاغل و بیکار)، بیکار بوده‌اند. بررسی روند تغییرات نرخ بیکاری حاکی از آن است که این شاخص،نسبت به تابستان ۱۳۹۳، ۱٫۴ درصد و نسبت به بهار ۱۳۹۴، ۰٫۱ درصد افزایش یافته است.

* در تابستان ۱۳۹۴، ۳۸٫۹ درصد جمعیت ۱۰ ساله و بیشتر از نظر اقتصادی فعال بوده‌اند؛ یعنی در گروه شاغلان یا بیکاران قرار گرفته‌اند. بررسی تغییرات نرخ مشارکت اقتصادی حاکی از آن است که این نرخ نسبت به فصل مشابه در سال قبل (تابستان ۱۳۹۳) ۱٫۷ درصد و نسبت به فصل گذشته (بهار ۱۳۹۴)، ۰٫۹ درصد افزایش یافته است.

* نرخ بیکاری جوانان ۱۵ تا ۲۹ ساله حاکی از آن است که ۲۳٫۴ درصد از فعالان این گروه سنی در تابستان ۱۳۹۴ بیکار بوده‌اند. بررسی تغییرات فصلی نرخ بیکاری جوانان ۱۵ تا ۲۹ ساله نشان می‌دهد، این نرخ نسبت به فصل مشابه در سال قبل (تابستان ۱۳۹۳) ۳٫۲ درصد و نسبت به بهار ۱۳۹۴، ۱٫۰ درصد افزایش یافته است.

* بررسی سهم اشتغال ناقص نشان می‌دهد که در تابستان ۱۳۹۴، ۸٫۵ درصد جمعیت شاغل، به دلایل اقتصادی (فصل غیرکاری، رکود کاری، پیدا نکردن کار با ساعت بیشتر و…) کمتر از ۴۴ ساعت در هفته کار کرده و آماده برای انجام کار اضافی بوده‌اند.

این در حالی است که ۴۱٫۰ درصد از شاغلین ۱۵ ساله و بیشتر، ۴۹ ساعت و بیشتر در هفته کار کرده‌اند.

* بررسی اشتغال در بخش‌های عمده اقتصادی نشان می‌دهد که در تابستان ۱۳۹۴، بخش خدمات با ۴۸٫۶ درصد بیشترین سهم اشتغال را به خود اختصاص داده است. در مراتب بعدی بخش‌های صنعت با ۳۲٫۲ درصد و کشاورزی با ۱۹٫۲ درصد قرار دارند.

خاطرنشان می‌سازد اطلاعات نتایج طرح مذکور به صورت تفصیلی به زودی در درگاه ملی آمار به نشانی www.amar.org.ir قابل دسترسی خواهد بود.

بانک جهانی در جدیدترین گزارش خود از بهبود فضای کسب و کار در ایران و صعود ۲ پله ای ایران در رده بندی جهانی فضای کسب و کار خبر داد و اعلام کرد ایران رتبه ۱۳۰ را در بین ۱۸۹ کشور بدست آورده است.

بانک جهانی در تازه ترین گزارش خود موسوم به «گزارش فضای کسب و کار ۲۰۱۵» به مقایسه ۱۸۹ کشور جهان از نظر سهولت فعالیت های اقتصادی و وضعیت فضای کسب و کار آن ها پرداخته است.

بر اساس ارزیابی این نهاد بین المللی که بر پایه آمار مربوط به یک ساله منتهی به ژوئن ۲۰۱۴(خرداد۹۳) تهیه شده است فضای کسب و کار در ایران طی این مدت بهبود نسبی داشته است.

بر اساس گزارش بانک جهانی ایران امسال در رده بندی جهانی فضای کسب و کار در میان ۱۸۹ کشور ۲ پله صعود داشته و در رده ۱۳۰ جهان قرار گرفته است.

صعود ۲ پله ای رتبه ایران در رده بندی جهانی از نظر فضای کسب و کار کمتر از انتظار کارشناسان و مسئولان دولت ایران است که با توجه به تغییر دولت و اتخاذ سیاست های جدید انتظار داشتند جایگاه ایران در رده بندی جهانی سهولت کسب و کار بهبود قابل توجهی داشته باشد.

در عین حال بانک جهانی ارزیابی خود از جایگاه ایران در رده بندی سهولت کسب و کار در سال گذشته را نیز اصلاح کرده است. این نهاد بین المللی در گزارش سال گذشته خود رتبه ۱۵۲ را برای ایران در نظر گرفته بود اما در گزارش جدید رتبه ایران برای سال قبل را ۱۳۲ اعلام کرده است.

شاخص کلی فضای کسب و کار بر پایه ۱۱ شاخص کوچکتر با عناوین آغازکسب وکار،کسب مجوز، استخدام نیروی کار، ثبت داراییها،کسب اعتبارات، حمایت از سرمایه گذاری، مالیات، تجارت مرزی، اجرای قراردادها و ورشکستگی و دریافت انرژی برق محاسبه می شود. این شاخص در واقع نشان دهنده سهولت و مناسب بودن هرکشور برای انجام فعالیت های اقتصادی و تجاری است.

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از تسنیم، در جهان سنگاپور رتبه نخست از نظر فضای کسب و کار را به خود اختصاص داده است و نیوزیلند، هنگ کنگ، دانمارک، کره جنوبی، نروژ، آمریکا، انگلیس، فنلاند، و استرالیا به ترتیب رتبه های دوم تا دهم را به خود اختصاص داده اند.

کشور آفریقایی اریتره نیز در رتبه آخر قرار گرفته است.

براساس مطالعات سازمان همیاری اشتغال دانش آموختگان جهاد دانشگاهی نرخ بیکاری در بین دانش‌آموختگان در سال ۹۲ رقمی حدود ۱۵٫۶ اعلام شده است این در حالی است که نرخ بیکاری در سال گذشته ۱۰٫۵ درصد اعلام شده و در بهار امسال نیز با رشد ۰٫۲ دهم درصدی به رقم ۱۰٫۷ درصد رسیده است. فاصله پنج درصدی نرخ بیکاری دانش‌آموختگان با نرخ بیکاری کل نشان دهنده افزایش نامتوازن تحصیلات عالی و اشتغال در کشور است.

گروه تحصیلی	نرخ بیکاری
صنعت و فراوری	۴۱٫۶
علوم کامپیوتر	۳۰٫۴
روزنامه نگاری و اطلاع رسانی	۳۰٫۳
علوم حیاتی	۲۶٫۶
هنر	۲۶٫۴
حقوق	۲۵٫۴
علوم فیزیکی	۲۵
کشاورزی و شیلات	۲۴٫۸
صنعت و فناوری	۲۲٫۲
معماری و ساختمان سازی	۲۱٫۱
خدمات شخصی	۲۰
علوم رفتاری و اجتماعی	۲۰٫۴
بازرگانی و علوم اداری	۲۰٫۳
دامپزشکی	۲۰٫۲
خدمات بهداشتی	۱۹٫۸
خدمات محیط زیست	۱۹٫۵
ریاضیات و آمار	۱۹
علوم انسانی	۱۵٫۲
خدمات امنیتی	۸٫۹
بهداشت	۸
تربیت معلم	۷٫۷
خدمات حمل و نقل	۳٫۹

از ۵۲ هزار و ۱۶۹ نفر بیکار فوق لیسانس و دکترای حرفه‌ای، ۱۱ هزار و ۸۸۶ نفر در رشته‌های علوم اجتماعی، بازرگانی و حقوق تحصیل کرده‌اند و ۱۲ هزار و ۳۵۳ نفر نیز دارای مدرک رشته‌های مهندسی، تولید و ساخت هستند. ۹۶۰۷ نفر در رشته علوم، ریاضی و کامپیوتر و ۶۷۸۱ نفر نیز در رشته علوم انسانی و هنر بوده‌اند. سهم سایر رشته‌ها از موارد یاد شده کمتر بوده است.

آمار نرخ بیکاری فارغ التحصیلان نشانگر مشکلات ساختاری در بازار کار کشور و نامتناسب بودن سامانه برنامه ریزی در نظام آموزش عالی با نیاز های بازار کار را به اثبات می رساند .

به اعتقاد کارشناسان ،بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاهی با تحصیلات آکادمیک و دانش تئوریک بالا ولی سطح مهارت و تخصص پایین ،نشانگر این واقعیت است که بازار کار کشور بسیار هوشمند عمل می کند و به تخصص نیروی کار بیش از مدرک آنها اهمیت می دهد در حالی که آمار نرخ بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاهی بالاست ،فارغ التحصیلان مراکز مهارت آموزی با کمترین نرخ بیکاری مواجه هستند .

پرطرفدارترین رشته های دانشگاهی کدامند ؟

از سوی دیگر نوع نگرش و گرایش جوانان به برخی رشته ها نیز می تواند در این زمینه موثر و قابل توجه باشد به گونه ای که در حال حاضر حدود ۸۰ درصد دانشجویان در ۲۰ رشته اصلی تحصیل می‌کنند؛ حسابداری با تعداد ۲۳۰ هزار دانشجو بیشترین سهم را در میان رشته محل‌ها به خود اختصاص داده است، پس از آن حقوق با ۱۷۰ هزار دانشجو و کامپیوتر (نرم‌افزار) در حدود ۱۰۰ هزار دانشجو دارد، مهندسی کامپیوتر (سخت‌افزار) نیز دارای ۸۰ هزار دانشجو است. در رشته مدیریت بازرگانی ۷۰ هزار دانشجو، در رشته مدیریت دولتی ۶۳ هزار دانشجو، در رشته مهندسی عمران که نهمین رشته پرجمعیت است حدود ۶۲ هزار دانشجو، در رشته روانشناسی حدود ۶۰ هزار دانشجو تحصیل می‌کنند.

۳۵ درصد از دانشجویان در ۱۱ درصد رشته‌ها مشغول به تحصیل هستند و ۶۵ درصدشان در کمتر از ۸۹ درصد رشته محل‌ها مشغول به تحصیل‌اند. اگر رشته‌های اصلی را با گرایش‌ها یکی فرض کنیم می‌توان گفت حدود ۸۰ درصد دانشجویان در ۲۰ رشته محل اصلی تحصیل می‌کنند که این امر نیازمند بازنگری است. این رشته‌ها از نظر داوطلبان دارای بیشترین طرفدار است.

با توجه به صرف سرمایه های مادی و معنوی زیاد برای تربیت نیروی انسانی دانش آموخته هر گونه بی توجهی به معضل بیکاری این قشر از جامعه منجر به هدر رفتن سرمایه ملی شده و می تواند اثرات زیانبار اقتصادی ، اجتماعی، سیاسی و حتی امنیتی برای کشور به همراه داشته باشد و به نوعی چوب حراج زدن به سرمایه‌های انسانی کشور محسوب شود.

 میلیون مرد در بهار امسال هیچگونه نقشی در اقتصاد کشور نداشتند و در آمارها نه شاغل و نه بیکار محسوب می‌شوند و در گروه مصرف‌کنندگان جامعه قرار دارند. در همین حال، از سال گذشته تا پایان بهار امسال، بر جمعیت غیرفعال کشور ۵۰۰ هزار نفر افزوده شده است.

بررسی جدیدترین آمار و اطلاعات ارائه شده از سوی مرکز آمار ایران درباره وضعیت بازار کار کشور نشان می دهد در بهار سال جاری ۶۳ میلیون و ۷۱۲ هزار و ۴۲۳ نفر از کل جمعیت کشور در سن کار قرار داشته اند.

از مجموع کل جمعیت ۱۰ ساله و بیشتر در سن کار کشور نیز ۲۳ میلیون و ۶۳۷ هزار و ۳۰۹ نفر در گروه شاغلان قرار دارند که دارای فعالیت اقتصادی هستند و ۴۰ میلیون و ۷۵ هزار و ۱۱۴ نفر نیز غیرفعال بوده اند.

همچنین در بهار امسال ۳۱ میلیون و ۸۱۷ هزار و ۸۱۱ نفر مرد در سن کار قرار داشتند که از این تعداد ۱۹ میلیون و ۷۲۷ هزار و ۴۳ نفر شاغل بوده و ۱۲ میلیون و ۹۰ هزار و ۷۶۸ نفر نیز غیرفعال بوده، یعنی در گروه بیکاران و یا شاغلان قرار نداشتند. نکته حائز اهمیت این است که در بهار امسال، ۱۲ میلیون مرد در سن کار کشور نه شاغل بوده اند و نه بیکار!

۴۰ میلیون نفر دقیقا چه کاره اند؟

از سویی نگاهی به وضعیت فعالیت اقتصادی زنان در ایران نیز حکایت از آن دارد که در فصل بهار امسال ۳۲ میلیون و ۵۱ هزار و ۳۶۰ زن در سن کار قرار داشته اند که ۲۳۳ هزار و ۵۴۹ نفر از تعداد مردان در سن فعالیت اقتصادی، بیشتر هستند.

از جمعیت ۳۲ میلیون نفری زنان در بهار امسال، ۳ میلیون و ۹۰۱ هزار و ۲۶۶ نفر شاغل بوده اند و ۲۸ میلیون و ۱۴۱ هزار و ۹۴ نفر نیز در گروه غیرفعال‌ها قرار داشتند.

البته باید توجه داشت که بخش قابل توجهی از جمعیت ۲۸ میلیونی زنان غیرفعال با میل و اراده خود قصد انجام فعالیت کاری را ندارند و ترجیح می‌دهند به امر خانواده بپردازند.

۱۲ میلیون مرد خانه نشین هستند

بررسی ها حکایت از آن دارد که از کل جمعیت در سن کار کشور، علاوه بر اشتغال ۲۳ میلیون و ۶۳۷ هزارنفری، تنها ۲ میلیون و ۵۳۰ هزارنفر متقاضی شغل شناخته شدند که نهایتا با فرض آمارهای غیررسمی به ۵ میلیون نفر بالغ خواهند شد.

در حال حاضر، ۳۵ میلیون نفر از جمعیت در سن کار و اشتغال کشور هستند که هنوز تصمیمی برای تاثیرگذاری در جریان اقتصاد کشور نگرفته اند.

اگر فرض شود که عدم تمایل بخش قابل توجهی از جمعیت ۲۸ میلیون نفری زنان در سن کار برای ورود به عرصه های اقتصادی و فعالیت‌های اینچنینی قابل درک باشد، اما دست روی دست گذاشتن، بیکار ماندن و سرگشتگی ۱۲ میلیون مرد باید مورد توجهات جدی قرار گیرد. با این حال، نباید از یاد برد که درصدی از جمعیت ۱۲ میلیون نفری مردان در سن کار که ۱۰ سال به بالا محاسبه می شود، در واقع امکان اشتغال را به لحاظ سنی ندارند ولی در آمارها به عنوان جمعیت فعال کشور در نظر گرفته می‌شوند.

 وزارت کار با ارائه اطلاعات جدیدی ازبازار کار کشور و بررسی وضعیت ایران دریک دوره ۷ساله ازاجرای سند چشم انداز اعلام کرد: نرخ بیکاری جوانان نسبت به متوسط کشوری ۲برابر است، نرخ مشارکت بنا به دلایلی پایین بوده و…

درصد افراد متقاضی اضافه کاری افزایش یافته است. از سویی، تامین هزینه های زندگی و معیشت در ایران نسبت به بسیاری از کشورها دشوارتر شده و ایران جزو ۶ کشور اول دارای نرخ بالای بیکاری در حوزه سند چشم انداز است.

جدیدترین گزارش وزارت کار از وضعیت بیکاری در کشور و تغییرات آن در فاصله سال های ۸۴ تا ۹۲ نشان می دهد که از سال ۸۴ تا ۸۷ نرخ بیکاری در مسیر بهبود قرار داشته ولی پس از آن تا سال ۹۱ کشور شاهد افزایش نرخ بیکاری بوده است. در عین حال، دولت امیدوار است تا سال ۱۴۰۴ بتوان نرخ بیکاری را در کشور تک رقمی کرد.

نرخ مشارکت اقتصادی که بیانگر وضعیت عرضه نیروی کار در کشور است نیز در فاصله سال های یادشده روندی نزولی داشته است. این موضوع نشان دهنده عدم تمایل یا عدم وجود پتانسیل لازم برای ورود زنان به بازار کار است، از سویی نشان می دهد که میزان خروج از بازار کار در سنین بالا افزایش یافته و این موارد مجموعا بیانگر کاهش نرخ مشارکت اقتصادی است.

دلایل کاهش نرخ مشارکت

از سویی نرخ ۲ برابری بیکاری جوانان نسبت به متوسط وضعیت نامساعدی را تفسیر می کند. نرخ بیکاری جوانان در فاصله سال های ۸۴ تا ۹۲ به جز سال ۸۶، روندی افزایشی داشته که اعلام خطری برای مسئولان و تصمیم گیران درباره وضعیت اشتغال جوانان است که باید درباره ارتقاء سطح مهارت نیروی متقاضی کار، سیاست های اثربخشی اتخاذ شود.

بر اساس اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نرخ بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاهی نیز قابل تامل است به گونه ای که این نرخ همواره از سال ۸۴ به بعد افزایشی بوده و از ۱۵٫۷ درصد سال ۸۴ به ۲۰٫۸ درصد در سال ۹۱ رسیده است.

وزارت کار اعلام کرده است بررسی ها نشان می دهد که عرضه نیروی کار زنان فارغ التحصیل دانشگاهی در کشور بسیار بالا و نرخ بیکاری آنها نیز نسبت به مردان قابل توجه است. در سال ۹۱ نرخ بیکاری مردان فارغ التحصیل دانشگاهی ۱۴٫۸ درصد و بیکاری زنان حدود ۳۲ درصد بوده است.

سهم شاغلانی که در هفته کمتر از ۴۴ ساعت کار می کردند اما به هر دلیلی خواهان اضافه کاری هستند نیز از ۷٫۴ درصد سال ۸۴ به ۹٫۲ درصد در سال ۹۲ افزایش یافته است. سهم مردان شاغلی که به دنبال انجام اضافه کاری هستند نسبت به زنان ۳ برابر است.

کاهش تنها ۱٫۱ درصد بیکاری در ۷ سال

بررسی وضعیت بازار کار ایران و جایگاه آن در بین کشورهای منطقه نشان می دهد که ایران فاصله بسیار زیادی با نرخ بیکاری تک رقمی دارد. قطر با ۶ دهم درصد دارای بهترین نرخ بیکاری در منطقه است و در این بخش ایران دارای رتبه ۲۱ است.

همچنین در بخش بیکاری جوانان ایران دارای رتبه ۱۹ در منطقه است. به صورت کلی نرخ بیکاری در برخی کشورها مانند قزاقستان، آذربایجان، پاکستان، افغانستان، لبنان و ترکیه در حوزه جوانان و نرخ عمومی بهتر از ایران است.

مقایسه کاهش نرخ بیکاری در کشورها به ویژه ایران از سال ۲۰۰۵ (سال اول اجرای سند چشم انداز) تا سال ۲۰۱۲ نشان می دهد که در این دوره زمانی نرخ بیکاری در برخی کشورها مانند قزاقستان به میزان ۵٫۹، قطر ۹٫۴ و ارمنستان ۵٫۷ درصد کاهش داشته اما این کاهش در ایران تنها ۱٫۱ درصد بوده است.

طبق اعلام وزارت کار، نرخ مشارکت اقتصادی در ایران از وضعیت مناسبی برخوردار نیست به نحوی که این نرخ در قطر نسبت به ایران ۴۱٫۹ درصد بیشتر است و این موضوع بسیار قابل تامل است. از سویی وضعیت “بار تکفل” در ایران که نشان دهنده جمعیت افراد غیرشاغل به افراد شاغل است نیز چندان مناسب نیست.

هر چه شاخص بارتکفل در کشوری بالاتر باشد فشار وارده بر جمعیت شاغل برای تامین معاش افراد تحت تکفل فزونی گرفته و سطح رفاه کاهش می یابد. در ایران بار تکفل وضعیت مناسبی ندارد اما برخی کشورها مانند قطر، امارات و بحرین دارای رتبه های مناسبی در منطقه هستند.

به صورت کلی مقایسه برخی از شاخص های بازار کار ۲۵ کشور حوزه سند چشم انداز نشان می دهد که ایران بعد از ۵ کشور فلسطین، ارمنستان، یمن، عراق و گرجستان بالاترین نرخ بیکاری را در بین کشورهای حوزه سند چشم انداز با رتبه ۲۱ دارد.

نرخ بیکاری در ایران بالاتر از ۲۰ کشور

نرخ بیکاری جوانان در رتبه ۱۹ در میان کشورهای حوزه سند قرار دارد. ایران از نظر شاخص نسبت اشتغال نیز در رتبه ۲۲ قرار دارد و بعد از کشورهای فلسطین، عراق و اردن پایین ترین نسبت اشتغال را به خود اختصاص داده است.

نرخ مشارکت اقتصادی ایران تنها از کشورهای فلسطین، اردن، عراق و سوریه بالاتر است و جایگاه ایران در رتبه ۲۱ قرار دارد. نرخ تورم ایران بعد از کشور سوریه، بالاترین نرخ است و بار تکفل ایران وضعیت مناسب تری نسبت به سایر شاخص های منتخب دارد و ایران در این بخش دارای رتبه ۱۸ است.

طبق اعلام سازمان جهانی کار، جمعیت جوان بیکار ایران به ۱ میلیون و ۳۲۱ هزارنفر رسیده که ۹۳۱ هزارنفر آن مرد و ۳۹۰ هزارنفر نیز زن هستند. متوسط دستمزد ماهیانه در ایران در سال ۲۰۱۲ میلادی ۱ میلیون و ۲۰۳ هزار و ۳۲۷ تومان بوده و با وجود اینکه هر خانوار به صورت متوسط ۳٫۵۵ نفر جمعیت داشته اما تنها ۱٫۱ نفر از آن شاغل بودند.

هر خانواده فقط ۱ نفر شاغل دارد

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از مهر، در کشورهای اردن، افغانستان، عراق، فلسطین و یمن کار شاغلان خانواده ها برای تامین معاش سخت تر از ایران اسن. در عین حال، شاغلان در امارات، بحرین، قطر و کویت شرایط تامین معیشت به مراتب بهتری از ایران دارند که اختلاف ان نیز معنادار است.

علاوه بر کشورهای یادشده، تامین معیشت برای شاغلان و یا اصطلاحا بار تکفل در کشورهای آذربایجان، ارمنستان، ازبکستان، پاکستان، تاجیکستان، ترکمنستان، ترکیه، عربستان، عمان، قرقیزستان، قزاقستان، گرجستان، لبنان و مصر نیز نسبت به ایران در شرایط مناسب تری قرار دارد و این فاصله در مورد برخی کشورها تا ۲ برابر است.
ارسال به فیسبوک
ارسال به لینکداین
ارسال به توییتر