۷۷۵هزار نفر از بیکاران فارغ‌التحصیل دانشگاه‌ها هستند و به‌زودی ۴٫۵ میلیون نفر هم به آنها افزوده می‌شود. ۱٫۲میلیون نفر نیزتصمیم گرفته‌اند برای فرار موقت از بیکاری، در سال آینده به دانشگاه‌ها بازگردند!.

مقامات وزارت کار اعلام کرده اند به زودی ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار کارجوی فارغ التحصیل دانشگاهی راهی بازار کار خواهند شد و مسئولان باید در این باره برنامه ریزی های جدی ای را داشته باشند.

یکی از مسائلی که درباره باقی ماندن شرایط نامناسب بازار کار برای فارغ التحصیلان دانشگاهی مطرح می شود، اشباع برخی رشته ها و نبود تقاضا برای جذب آنها و همچنین مهارت نداشتن کارجویان تحصیل کرده دانشگاه ها است.

به بیان دیگر، کارشناسان دولتی می گویند دانشجویان ایرانی در حوزه دانشی و نگرشی شرایط مناسبی دارند ولی در بخش مهارتی و آموزش های تخصصی با کمبودهای شدیدی روبرو هستیم.

کورش پرند؛ معاون وزیر کار اعلام کرده به دلیل نبود کشش لازم در بازار برای جذب افراد فارغ التحصیل دانشگاهی و فراهم نبودن شرایط اشتغال این افراد، بسیاری از جوانان در مقاطع بالاتر اقدام به تحصیل می کنند و سال آینده بیش از یک میلیون نفر در کارشناسی ارشد و ۲۵۰ هزار نفر نیز در مقطع دکترا شرکت می کنند.

معاون وزیر کار طرح ارتقای شایستگی نیروی کار با رویکرد دانشجویان و فارغ التحصیلان دانشگاهی را از برنامه های وزارت تعاون، کار و رفاه به منظور بهره وری بیشتر در امور عنوان کرد.

۷۷۵ هزار تحصیل کرده در شمار بیکاران مطلق

در حال حاضر، تعداد کل بیکاران مطلق کشور از سوی مرکز آمار ایران ۲ میلیون و ۵۰۰ هزارنفر اعلام شده است. معاون وزیر کار می گوید ۳۱ درصد از این تعداد یعنی ۷۷۵ هزارنفر دارای تحصیلات دانشگاهی هستند.

به نظر می رسد معضل بیکاری جوانان دارای تحصیلات دانشگاهی؛ یکی از بزرگترین مسائل و چالش های پیش روی دولت در بازار کار باشد. حال در صورتی که بازار کار و اشتغال ایران برای ۷۷۵ هزار تحصیل کرده دانشگاهی توان ایجاد پذیرش ندارد، وزارت کار اعلام کرده بزودی ۴ میلیون و ۵۰۰ هزارنفر دیگر نیز به این جمعیت افزوده می شوند.

حمید حاج اسماعیلی با بیان  اینکه از ایرادات اساسی که به نیروی کار ایرانی گرفته می شود یکی نداشتن مهارت است گفت: برخی مسئولان همواره این اتهام را به نیروی کار وارد می کنند که مهارت ندارد؛ بنابراین بهره وری افراد پایین است و در بازار کار رونق ایجاد نمی شود.

این کارشناس بازار کار اظهارداشت: ممکن است تا ۳۰ درصد جوانان متناسب با نیاز بازار کار کشور تحصیل نکنند ولی حتی این گروه ها نیز توانایی بالقوه انجام کارهای مختلف را دارند. بنابراین دولت باید به وظایف خود در بخش اشتغال زایی عمل کند.

فرار موقت از بیکاری و پناه به دانشگاه

حاج اسماعیلی با اشاره به اینکه نمی توان انتظار داشت افراد به محض خروج از دانشگاه ها بتوانند در بازار کار کشور نقش آفرینی داشته باشند گفت: کشور در حال حاضر دارای نیروی متخصص به میزان کافی است؛ اما مهم این است که دولت بتواند برای استفاده از این ظرفیت ها برنامه ریزی داشته باشد.

وی ادامه داد: به نظر می رسد با وجود کسب موفقیت هایی از سوی دولت در برخی حوزه ها مانند تحریم ها و مهار نرخ تورم، ا سیاست روشنی در بازار کار اعمال نشده و این مسئله می تواند به ریزش نیروی کار کشور دامن بزند.

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از مهر، این کارشناس بازار کار افزود: متاسفانه بیکاری باعث می شود تا برخی از افراد برای فرار موقت از بیکاری به دانشگاه ها بروند، اما باید بدانیم که دوباره با درخواست های جدید و توقعات بالاتری در آینده نزدیک برای جستجوی کار باز خواهند گشت.

به گفته حاج اسماعیلی، آمارها نشان می دهد که بیش از ۵۰ درصد جمعیت کشور زیر ۳۱ سال سن دارند و این گروه ها به شدت به دنبال کار خواهند بود. دولت باید بگوید برای جذب این افراد در بازار کار، چه اقداماتی  انجام داده است؟

آشفتگی آماری در بازار کار باعث شده برآورد روشنی از تعداد واقعی بیکاران کشور وجود نداشته باشد.

یکی از مهم ترین مسائلی که درباره وضعیت بازار کار کشور وجود دارد، قابل استناد نبودن آمارهای موجود و همچنین ارائه گزارش‌های متفاوت فراوان از وضعیت بازار کار کشور است. تنها در یکسال گذشته آمارهای مختلفی از بیکاری فعلی و همچنین خطر بیکاری بزرگ تا سال ۱۴۰۰ ارائه شده است.

نادیده گرفتن این مسئله و اینکه ارقام و آمارهای متفاوتی از سوی دولت و مجلس درباره بیکاری ارائه می شود، خود یکی از دلایل عدم تصمیم گیری درست و ناتوانی در برنامه ریزی مناسب به منظور مهار بیکاری کشور است.

آمارهایی که پایه برنامه ریزی نیست!

مقامات دولتی در یکسال اخیر هشدارهای مکرری درباره وقوع بیکاری میلیونی داده اند و در این زمینه درباره احتمال افزایش تعداد بیکاران به ۱۱ میلیون نفر تا سال ۱۴۰۰ نیز سخن گفته شده است. همچنین برخی آمارهای دیگر حاکی از افزایش تا ۵ میلیون نفری جمعیت جویندگان کار تا سال های آینده است.

بر پایه این گزارش، در دوره فعالیت دولت تدبیر و امید یکبار وزیر اقتصاد از بیکاری ۸ میلیون نفری در کشور خبر داد و بارها نیز وزیر کار از ورود ۴.۵ میلیون فارغ التحصیل دانشگاهی به بازار کار در آینده نزدیک سخن گفته است.

مرکز آمار ایران تعداد بیکاران مطلق کشور را ۲ میلیون و ۵۰۰ هزارنفر می داند و از آن دفاع می کند، از آنسو مسئولان دولتی آمارهایی تا ۲ برابر این رقم را نیز در اظهاراتشان مطرح می کنند. طی ماه های گذشته نیز وزیر کار در گزارشی به برخی علمای قم از بیکاری ۱۰ میلیون نفری در کشور سخن گفته بود.

به صورت کلی تاکنون علاوه بر وزیر کار، وزیر اقتصاد، وزیر ارشاد، وزیر کشور، اکبر ترکان مشاور رئیس جمهور، مسعود نیلی مشاور اقتصادی رئیس جمهور، جهانگیری معاون اول و برخی دیگر از اعضای کابینه تدبیر و امید نیز درباره بیکاری اظهارنظر کرده و به بیان آمارهای متفاوتی پرداخته اند.

ارائه آمارهای چندگانه از بیکاری

اخیرا وزیر صنعت عملکرد اشتغالی دولت سابق را دروغ دانسته و آمارهای ارائه شده در این زمینه را نیز فریب دانست. در عین حال، کارشناسان اقتصادی و بازار کار نیز تعداد بیکاران فعلی کشور را بالغ بر ۵ میلیون نفر می دانند.

برخی می گویند حدود ۲ میلیون نفری که در حال حاضر دارای اشتغال ناقص هستند و در مرز بین بیکاری و اشتغال قرار دارند را نیز باید در کنار ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار بیکار مطلق قرار دهیم؛ از اینرو جمعیت بیکار کشور تا ۵ میلیون نفر قابل برآورد است.

در جدیدترین اظهارنظر صورت گرفته درباره وضعیت بیکاری نیز کاظم جلالی رئیس مرکز پژوهش های مجلس درباره بیکاری هشدار داده و عنوان کرده است: با شیوه فعلی تا ۷ سال آینده تعداد بیکاران به ۵ میلیون نفر می‌رسد.

وی تاکید کرده است: یکی از نیاز‌های اقتصادی ایران هدفگذاری برای رشد اشتغال‌ زایی غیر متکی به نفت بوده که به عنوان راهبرد توسعه اقتصادی مطرح می‌شود.

ایجاد تنها ۳۰ هزار شغل خالص در هر سال

رئیس مرکز پژوهش های مجلس با بیان اینکه رشد اقتصادی باید همراه با ایجاد اشتغال باشد، گفته است: تا قبل از سال ۹۰ میانگین رشد اقتصادی حدود ۵ درصد بوده که البته این رشد کمک چندانی به مسئله بیکاری نکرده است. ترکیب رشد در این دوره به گونه‌ ای بود که از کیفیت لازم برای اشتغال‌ زایی برخوردار نبوده است.

جلالی خاطرنشان کرده است: طی این سال‌ ها هر یک درصد رشد اقتصادی به طور خالص کمتر از ۳۰ هزار شغل ایجاد کرده است. در صورت تحقق رشد اقتصادی با کمیت و کیفیت این دوره در سال ۱۴۰۰ اقتصاد با حدود ۵ میلیون بیکار مواجه خواهد بود. در عین حال، بسیاری از آمارها برای مردم قابل قبول نیست و آنها این مباحث را در جامعه حس نمی‌کنند و شاید یکی از دلایل اینکه به سمت رسانه‌ های بیگانه گرایش پیدا می‌کنند همین آمارها و عدم لمس آن در جامعه باشد.

گزارش بانک مرکزی از وضعیت بیکاری

علاوه بر این، بانک مرکزی نیز در گزارش جدید خود درباره وضعیت بازار کار کشور در سال ۹۲ اعلام کرد: ۵ میلیون خانوار در ایران شاغل ندارد؛ ۱۱ میلیون و ۸۰۰ هزار خانوار با یکنفر شاغل اداره می شود و ۳ میلیون و ۲۰۹ هزار خانوار نیز دارای ۲ نفر شاغل است.

همچنین ۶ میلیون و ۳۳۴ هزار و ۲۰۰ خانوار در ایران شاغل شناخته می شوند و ۲ میلیون و ۱۵۲ هزار و ۸۰۰ خانوار نیز با وجود اینکه درآمد دارند، ولی شاغل نیستند. از سویی، ۴ میلیون و ۹۰۶ هزار خانوار نیز در ایران در گروه محصل و در حال تحصیل قرار می گیرند.